คดี 112 “หอมแดง” เกษตรกรชาวเพชรบูรณ์ ถูก DE กล่าวหา แชร์โพสต์ให้กษัตริย์อยู่ใต้ รธน.

“หอมแดง” (นามสมมติ) ชาวเพชรบูรณ์ วัย 55 ปี เดินทางเข้ารับทราบข้อกล่าวหาที่ บก.ปอท. หลังได้รับหมายเรียกในข้อหาตามมาตรา 112 และ พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ฯ ซึ่งมี สัจจะ โชคบุญส่งสวัสดิ์ รับมอบอำนาจจากกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม เข้าแจ้งความร้องทุกข์

ร.ต.อ.ฐานันดร สูงเนิน พนักงานสอบสวนแจ้งพฤติการณ์ที่กล่าวหาว่า เมื่อวันที่ 17 ต.ค. 2563 หอมแดงได้แชร์โพสต์ข้อความจากเพจ “สมองโง่ดักดานรัฐบาลตูบฯ” ที่เรียกร้องให้กษัตริย์อยู่ใต้รัฐธรรมนูญและกฎหมาย โดยข้อความบางส่วนมีถ้อยคำหยาบคาย แต่เขาไม่ได้เขียนข้อความใด ๆ ประกอบการแชร์โพสต์ดังกล่าว

พนักงานสอบสวนได้แจ้งข้อกล่าวหา หมิ่นประมาท ดูหมิ่น หรือแสดงความอาฆาตมาดร้ายพระมหากษัตริย์ และนำเข้าสู่ระบบคอมพิวเตอร์ซึ่งข้อมูลอันเป็นความผิดเกี่ยวกับความมั่นคง ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 และ พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ฯ มาตรา 14(3) หอมแดงให้การปฏิเสธตลอดข้อกล่าวหา

จากนั้นพนักงานสอบสวนได้ปล่อยตัวหอมแดง โดยไม่ได้ควบคุมตัวไว้ เนื่องจากเป็นการเข้าพบพนักงานสอบสวนตามหมายเรียก

(อ้างอิง: บันทึกการแจ้งข้อกล่าวหา กก.3 บก.ปอท. ลงวันที่ 22 ม.ค. 2564 และ https://tlhr2014.com/archives/61697)

พนักงานสอบสวนนัดส่งตัวหอมแดงพร้อมสำนวนการสอบสวนให้พนักงานอัยการ สำนักงานอัยการพิเศษฝ่ายคดีอาญา 5 อัยการรับตัวแล้วนัดฟังคำสั่งวันที่ 7 ต.ค. 2564 เวลา 10.00 น.

หอมแดงเดินทางจากเพชรบูรณ์ไปรายงานตัวและฟังคำสั่งตามนัดของอัยการที่สำนักงานอัยการพิเศษฝ่ายคดีอาญา 5 ทุกเดือน แต่ในครั้งนี้ พนักงานสอบสวนได้นัดหมายหอมแดงไปที่ บก.ปอท. เพื่อแจ้งข้อกล่าวหาเพิ่มเติมก่อน หลังอัยการคืนสำนวนให้พนักงานสอบสวนแจ้งข้อกล่าวหาหอมแดงเพิ่มเติม

พนักงานสอบสวนแจ้งข้อกล่าวหา "เผยแพร่หรือส่งต่อซึ่งข้อมูลคอมพิวเตอร์โดยรู้อยู่แล้วว่าเป็นข้อมูลที่เป็นความผิดเกี่ยวกับความมั่นคง" ตาม พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ฯ มาตรา 14(5) เพิ่มอีก 1 ข้อหา โดยไม่มีทนายความเข้าร่วม หอมแดงยืนยันให้การปฏิเสธเช่นเดิม และไม่ได้ลงลายมือชื่อในบันทึกคำให้การ

อัยการนัดฟังคำสั่งครั้งต่อไปวันที่ 28 มิ.ย. 2565

(อ้างอิง: บันทึกคำให้การเพิ่มเติม กก.3 บก.ปอท. ลงวันที่ 27 พ.ค. 2565)

หอมแดงเดินทางไปที่ศาลอาญา หลังพนักงานอัยการ สำนักงานอัยการพิเศษฝ่ายคดีอาญา 5 มีคำสั่งฟ้องในข้อหาตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 และ พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ฯ มาตรา 14(3)(5) กล่าวหาว่า หอมแดงได้ใช้บัญชีเฟซบุ๊กส่วนตัวโพสต์เผยแพร่ข้อความ อันเป็นการหมิ่นประมาท ดูหมิ่น แสดงความอาฆาตมาดร้ายพระมหากษัตริย์ ทำให้พระมหากษัตริย์รัชกาลปัจจุบันเสื่อมเสียพระเกียรติ โดยจำเลยมีเจตนาไม่เคารพพระมหากษัตริย์ ทำลายสถาบันพระมหากษัตริย์

ภายหลังศาลรับฟ้องได้อนุญาตให้ประกันตัวในระหว่างพิจารณาคดี โดยให้วางหลักทรัพย์ 90,000 บาท ซึ่งหอมแดงได้รับความช่วยเหลือจากกองทุนราษฎรประสงค์ ศาลนัดตรวจพยานหลักฐานวันที่ 5 ก.ย. 2565 เวลา 09.00 น.

(อ้างอิง: คำฟ้อง ศาลอาญา คดีหมายเลขดำที่ อ.1853/2565 ลงวันที่ 27 ก.ค. 2565 และ https://tlhr2014.com/archives/61697)ล

นัดสอบคำให้การ ตรวจพยานหลักฐาน และกำหนดนัดสืบพยาน ซึ่งเลื่อนมาจากวันที่ 5 ก.ย. 2565 เนื่องจากทนายจำเลยติดว่าความในคดีอื่น จำเลยให้การปฏิเสธฟ้องของโจทก์

โจทก์แถลงขอสืบพยานบุคคล 6 ปาก ด้านจำเลยขอสืบพยาน 2 ปาก นัดสืบพยานโจทก์และจำเลยในวันที่ 5, 6 ตุลาคม 2566

(อ้างอิง: รายงานกระบวนพิจารณา ศาลอาญา คดีหมายเลขดำที่ อ.1853/2565 ลงวันที่ 3 ต.ค. 2565)

ก่อนหน้าการเริ่มสืบพยาน หอมแดงได้ตัดสินใจขอถอนคำให้การเดิมที่ให้การปฏิเสธ และให้การให้การใหม่เป็นรับสารภาพตามฟ้อง ศาลจึงมีคำสั่งให้พนักงานคุมประพฤติสืบเสาะและพินิจจำเลยรายงานต่อศาลเพื่อประกอบดุลพินิจในการพิพากษา ด้านทนายความจำเลยขอยื่นคำแถลงประกอบคำรับสารภาพภายใน 30 วัน ศาลนัดฟังคำพิพากษาในวันที่ 20 พ.ย. 2566 เวลา 09.00 น.

เวลา 09.00 น. หอมแดงได้มารออยู่ในห้องพิจารณาพร้อมทนายความ ที่ห้องพิจารณาคดี 713 นอกจากนี้ยังมีนายประกัน และผู้สังเกตการณ์คดีจากองค์กรสิทธิมนุษยชนมาร่วมสังเกตการณ์ด้วย

เวลา 10.30 น. ผู้พิพากษาออกนั่งพิจารณาคดี โดยก่อนจะเริ่มอ่านคำพิพากษา ผู้พิพากษาได้แจ้งให้เจ้าหน้าที่ศาลใส่กุญแจมือพันธนาการข้อมือของหอมแดงไว้ตามกฎระเบียบ รวมถึงให้ทนายความอ่านรายงานการสืบเสาะก่อนครู่หนึ่ง

ศาลอ่านคำพิพากษาโดยสรุปได้ว่าจำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 และ พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ฯ มาตรา 14 (3) เป็นการกระทำกรรมเดียวผิดต่อกฎหมายหลายบท ให้ลงโทษตามบทที่มีโทษหนักที่สุดคือ มาตรา 112 จำคุก 3 ปี จำเลยให้การรับสารภาพมีเหตุบรรเทาโทษ ลดโทษให้กึ่งหนึ่ง คงจำคุก 1 ปี 6 เดือน

พิเคราะห์จากรายงานการสืบเสาะ เห็นว่า นับแต่อดีตพระมหากษัตริย์ไทยทรงสร้างชาติสร้างแผ่นดินและมีคุณูปการอันใหญ่หลวงนำพาบ้านเมืองให้อยู่รอดปลอดภัยด้วยพระบารมีที่เปี่ยมด้วยพระเมตตาแผ่ไพศาลแก่ชนทุกหมู่เหล่า และเป็นศูนย์รวมของคนไทยทั้งชาติให้อยู่ร่วมกันด้วยความรักสามัคคีและปกติสุขมายาวนาน

ขณะเกิดเหตุจำเลยอายุ 55 ปี เกิดในรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร รัชกาลที่ 9 ที่ทรงคุณอเนกอนันต์อย่างหาที่สุดไม่ได้ พระองค์มีโครงการในพระราชดำริ มากมายเป็นประโยชน์ต่อปวงชนชาวไทย และในปัจจุบันรัชกาลที่ 10 ยังสานต่อเจตนารมณ์ของรัชกาลที่ 9 ต่อมาจำเลยย่อมประจักษ์ถึงพระราชกรณียกิจและคุณงามความดีอันประเสริฐของพระองค์

การที่จำเลยได้รับฟังข้อความตามฟ้องซึ่งเป็นข้อมูลอันเป็นเท็จรุนแรงและหยาบคายต่อพระองค์จากสื่อออนไลน์ จำเลยควรต้องตรวจสอบและไตร่ตรองให้ดีว่าเป็นเรื่องจริงหรือไม่ แต่กลับขาดความยั้งคิด แล้วเผยแพร่ข้อมูลดังกล่าวต่อไปอีก แสดงถึงเจตนาไม่เคารพสถาบันและขาดสำนึกต่อพระมหากรุณาธิคุณ กระทบกระเทือนความรู้สึกของคนไทยทั้งชาติ อาจจะนำไปสู่การสร้างความไม่พอใจ สร้างความแตกแยก และไม่สามัคคีให้เกิดขึ้นในสังคม ส่งผลต่อความมั่นคงของราชอาณาจักร จึงไม่มีเหตุให้รอการลงโทษ

สุธี สระบัว และธรรมสรณ์ ปทุมมาศ เป็นผู้พิพากษาเจ้าของสำนวนคดี

ภายหลังการอ่านคำพิพากษา ทนายได้ยื่นคำร้องขอประกันตัวระหว่างอุทธรณ์ โดยยื่นหลักทรัพย์ประกันเป็นจำนวนเงิน 100,000 บาท ได้รับความช่วยเหลือจากกองทุนราษฎรประสงค์

ก่อนเวลา 16.00 น. ศาลอาญามีคำสั่งอนุญาตให้ประกันตัวหอมแดง โดยไม่ได้กำหนดเงื่อนไขใด

ทั้งนี้ น่าสังเกตว่าคดีมาตรา 112 ของศาลอาญาก่อนหน้านี้ ที่จำเลยให้การรับสารภาพ และศาลพิพากษาลงโทษในลักษณะเดียวกับคดีของหอมแดง คือจำคุก 1 ปี 6 เดือน ได้แก่ คดีของวารุณี และคดีของ “วัฒน์” ศาลอาญาได้ส่งคำร้องขอประกันตัวให้ศาลอุทธรณ์พิจารณา และศาลอุทธรณ์มีคำสั่งไม่ให้ประกันตัวเรื่อยมา โดยเห็นว่า “ข้อหามีอัตราโทษสูง จำเลยให้การรับสารภาพ ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำคุก มีเหตุอันควรเชื่อว่าจำเลยจะหลบหนี” ทำให้ทั้งสองคนยังถูกคุมขังในเรือนจำระหว่างอุทธรณ์จนถึงปัจจุบัน

(อ้างอิง: คำพิพากษา ศาลอาญา คดีหมายเลขดำที่ อ.1853/2565 คดีหมายเลขแดงที่ อ.3437/2566 ลงวันที่ 20 พ.ย. 2566 และ https://tlhr2014.com/archives/61697)

หอมแดงยื่นอุทธรณ์คำพิพากษาศาลชั้นต้น มีเนื้อหาสรุปได้ว่า ขณะเกิดเหตุจำเลยอายุ 55 ปีเศษ เนื่องจากอายุมาก และไม่มีความรู้เรื่องสื่อสังคมออนไลน์ จำเลยให้ร้านคอมพิวเตอร์สมัครบัญชีเฟซบุ๊กให้ และไม่ทราบเรื่องการตั้งค่าเฟซบุ๊ก

เมื่อเล่นสื่อสังคมออนไลน์แล้ว ปรากฏคลิปและข้อความของบุคคลที่ใช้เฟซบุ๊คชื่อ “สมองโง่ดักดานสันดานตูบฯ” จึงได้กดแชร์โพสต์ดังกล่าว เป็นเหตุให้ปรากฏลงในเฟซบุ๊คของจำเลยโดยจำเลยไม่ได้เป็นผู้เขียนหรือโพสต์ข้อความด้วยตนเอง และไม่ได้โพสต์ข้อความอื่นประกอบโพสต์ดังกล่าวแต่อย่างใด

จำเลยจบการศึกษาเพียงชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 มีอาชีพเป็นเกษตรกรปลูกหอมแดง ไม่ได้เป็นแกนนำ หรือผู้มีอิทธิพลทางความคิด ไม่มีผู้ติดตามเป็นจำนวนมาก จำเลยได้แชร์โพสต์ของบุคคลอื่นโดยไม่ทราบและไม่รู้จักว่าคือผู้ใด ด้วยความสำนึกในความผิดจำเลยจึงได้ให้การรับสารภาพ จำเลยยังต้องเลี้ยงดูบิดาที่ชราภาพ มีอายุ 82 ปี จำเลยไม่เคยกระทำความผิดหรือถูกดำเนินคดีใดมาก่อน จึงขอให้ศาลรอการลงโทษแก่จำเลยไว้

(อ้างอิง: อุทธรณ์ของจำเลย ศาลอาญา คดีหมายเลขดำที่ อ.1853/2565 คดีหมายเลขแดงที่ อ.3437/2566 ลงวันที่ 18 มี.ค. 2567 และ https://tlhr2014.com/archives/77220)

เวลา 09.00 น. หอมแดงได้เดินทางมาถึงห้องพิจารณาที่ 609 โดยนั่งรออยู่ลำพัง บริเวณหน้าห้องพิจารณามีคู่ความคดีอื่น ๆ กำลังรอเวลาเช่นเดียวกับเขา ต่อมามีประชาชน 2 ราย เข้ามาพูดคุยกับเขาและให้กำลังใจ

เวลา 09.41 น. ศาลอ่านคำพิพากษาศาลอุทธรณ์โดยสรุปใจความได้ว่า

คดีนี้จำเลยให้การรับสารภาพตามฟ้อง ศาลชั้นต้นได้ลงโทษจำคุกและลดโทษกึ่งหนึ่ง คงจำคุก 1 ปี 6 เดือน ต่อมาจำเลยได้อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ตรวจสำนวนประชุมคดีแล้ว มีประเด็นที่ต้องวินิจฉัยว่า

1. ในประเด็นที่จำเลยอุทธรณ์ว่า จำเลยมีอายุมาก ไม่มีความรู้สังคมออนไลน์ และเฟซบุ๊กที่ใช้ร้านคอมพิวเตอร์สมัครให้ โดยการแชร์โพสต์ของจำเลยไม่มีเจตนาที่จะหมิ่นประมาทพระมหากษัตริย์

เห็นว่า ในคดีนี้จำเลยรับสารภาพ ดังนั้นจำเลยได้กระทำผิดตามฟ้อง ที่จำเลยอุทธรณ์มาจึงเป็นอุทธรณ์ที่ไม่ได้ถูกยกขึ้นกล่าวว่าโดยชอบตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 225 วรรคหนึ่ง ซึ่งบัญญัติว่า “ข้อเท็จจริงหรือข้อกฎหมายที่จะยกขึ้นอ้างในการยื่นอุทธรณ์นั้นคู่ความจะต้องกล่าวไว้โดยชัดแจ้งในอุทธรณ์และต้องเป็นข้อที่ได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วโดยชอบในศาลชั้นต้น ทั้งจะต้องเป็นสาระแก่คดีอันควรได้รับการวินิจฉัยด้วย” ประกอบประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 15

2. ในประเด็นที่ต้องวินิจฉัยว่าควรจะลงโทษให้ต่ำกว่าที่ศาลชั้นต้นกำหนดหรือรอการลงโทษหรือไม่

เห็นว่า การที่จำเลยได้เผยแพร่โพสต์ดังกล่าวทำให้พระมหากษัตริย์ถูกดูหมิ่นเกลียดชัง ทำให้เกิดความเสื่อมเสีย ส่งผลต่อความมั่นคง สร้างความแตกแยกในสังคม ที่ศาลชั้นต้นวางโทษไว้นั้น เป็นโทษขั้นต่ำทางกฎหมาย การที่ศาลชั้นต้นไม่รอการลงโทษ จึงถือว่าเป็นโทษที่เหมาะสมแล้ว ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน
.
หลังศาลอ่านคำพิพากษาเสร็จสิ้น เจ้าหน้าที่ราชทัณฑ์ได้นำกุญแจมือมาสวมให้หอมแดง ระหว่างรอเอกสารส่งตัว ทนายความซึ่งเดินทางมาได้เข้าพูดคุยกับหอมแดงเพื่อเตรียมเอกสารยื่นประกันตัวในชั้นฎีกา ก่อนเจ้าหน้าที่นำตัวหอมแดงไปควบคุมตัวที่ห้องขังใต้ถุนศาล

ต่อมาเวลา 16.00 น. ศาลอาญามีคำสั่งส่งคำร้องขอประกันระหว่างฎีกาให้ศาลฎีกาพิจารณา ทำให้หอมแดงต้องถูกนำตัวไปที่เรือนจำพิเศษกรุงเทพฯ ระหว่างรอคำสั่งศาลฎีกา ก๋อนศาลฎีกายกคำร้องขอประกันในวันต่อมา (5 ส.ค. 2568) ระบุคำสั่งว่า

"พิเคราะห์พฤติการณ์แห่งคดีแล้วเห็นว่า การกระทำของจำเลยทำให้สถาบันพระมหากษัตริย์เสื่อมเสีย ถูกดูหมิ่น กระทบกระเทือนต่อความรู้สึกของประชาชนทั่วไป และส่งผลต่อความมั่นคงแห่งราชอาณาจักร ประกอบกับจำเลยให้การรับสารภาพ และศาลอุทธรณ์พิพากษายืนตามศาลชั้นต้นให้ลงโทษจำคุกจำเลยมีกำหนด 1 ปี 6 เดือน หากปล่อยชั่วคราวมีเหตุอันควรเชื่อว่า จำเลยอาจจะหลบหนี ส่วนเหตุผลตามคำร้องที่อ้างอาการเจ็บป่วย จำเลยมีสิทธิได้รับการรักษาตามระเบียบของกรมราชทัณฑ์อยู่แล้ว จึงไม่อนุญาตให้ปล่อยชั่วคราวในระหว่างฎีกา"

(อ้างอิง: คำสั่ง ศาลฎีกา ลงวันที่ 5 ส.ค. 2568 และ https://tlhr2014.com/archives/77250)