สรุปความสำคัญ

“ต้น” (นามสมมติ) พนักงานบริษัทวัย 25 ปี ถูกดำเนินคดีในข้อหา "หมิ่นประมาทกษัตริย์ฯ" ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 จากเหตุชูป้ายข้อความระหว่างเข้าร่วมคาร์ม็อบ “มินิด่วนนครพิงค์” เมื่อวันที่ 7 ส.ค. 2564 บริเวณลานประตูท่าแพ จ.เชียงใหม่ โดยถูกกล่าวหาว่า ข้อความในป้ายสื่อถึงรัชกาลที่ 10 และทำให้เสื่อมเสียพระเกียรติ

กรณีดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงปัญหาการตีความประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 ที่มีอัตราโทษจำคุกสูงสุดถึง 15 ปี แต่กลับถูกตีความอย่างกว้าง ซึ่งขัดต่อหลักกฎหมายอาญาที่ต้องตีความอย่างเคร่งครัด กระทบต่อเสรีภาพในการแสดงออกโดยสงบของประชาชน

ข้อมูลการละเมิด

  • ผู้ถูกละเมิด
    • “ต้น” (นามสมมติ)
  • ประเด็นการละเมิดสิทธิ
    • เสรีภาพการแสดงออก
    • สิทธิในกระบวนการยุติธรรม
  • รูปแบบการละเมิดสิทธิ
    • การเรียกรายงานตัว / ปรับทัศนคติ
  • ผู้ละเมิด
    • ตำรวจ

พฤติการณ์การละเมิด

14 ก.ย. 2564 ที่ สภ.เมืองเชียงใหม่ “ต้น” (นามสมมติ) อายุ 25 ปี พนักงานบริษัทแห่งหนึ่งในจังหวัดเชียงใหม่ เดินทางเข้าพบพนักงานสอบสวนพร้อมทนายความ เพื่อรับทราบข้อกล่าวหาตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112

เวลา 10.00 น. ร.ต.อ.นพดล ไชยนันตา พนักงานสอบสวนเจ้าของสำนวนคดี ได้แจ้งข้อกล่าวหาให้ผู้ต้องหาทราบโดยสรุปได้ว่า เมื่อวันที่ 7 ส.ค. 2564 ขณะที่ พ.ต.ท.มนัสชัย อินเถื่อน รองผู้กำกับสืบสวน สภ.เมืองเชียงใหม่ ผู้กล่าวหา กับพวก ปฏิบัติหน้าที่รักษาความสงบเรียบร้อย ในการชุมนุมแสดงความคิดเห็นทางการเมืองที่ลานประตูท่าแพ ได้รับแจ้งว่ามีรถยนต์เก๋งคันหนึ่งขับขี่มาในการชุมนุม ทราบชื่อผู้โดยสารภายหลังคือ “ต้น” ได้ชูป้ายกระดาษกล่องสีน้ำตาล เขียนข้อความโดยปากกาเมจิก ซึ่งผู้กล่าวหาอ้างว่าข้อความดังกล่าวสื่อถึงรัชกาลที่ 10 ผู้กล่าวหากับพวกจึงเข้าเรียกให้รถคันดังกล่าวหยุด และแสดงตัวเป็นเจ้าหน้าที่ตำรวจ พร้อมขอตรวจยึดป้ายดังกล่าวไว้

พนักงานสอบสวนได้แจ้งข้อหาความผิดฐาน “หมิ่นประมาท ดูหมิ่น หรือแสดงความอาฆาตมาดร้ายพระมหากษัตริย์” ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 โดยต้นให้การปฏิเสธตลอดข้อกล่าวหา และจะให้การเพิ่มเติมเป็นหนังสือภายใน ภายในวันที่ 14 ต.ค. 2564

ก่อนหน้านี้ที่ สภ.เมืองเชียงใหม่ ยัง มีการแจ้งข้อกล่าวหาตามมาตรา 112 กับเกดและยุ้ย จากการชูป้ายในคาร์ม็อบ #ด่วนนครพิงค์เจียงใหม่ไล่ขึดประยุทธ์ เมื่อวันที่ 1 ส.ค. 2564 โดยข้อความในป้ายมีลักษณะคล้ายคลึงกันนี้

(อ้างอิง: บันทึกการแจ้งข้อกล่าวหา สภ.เมืองเชียงใหม่ ลงวันที่ 14 ก.ย. 2564 และ https://tlhr2014.com/archives/34978)

ผลกระทบจากการละเมิดสิทธิ

  • “ต้น” (นามสมมติ)
    การถูกดำเนินคดี ทำให้ต้นเสียโอกาสการทำงาน โดยระหว่างถูกดำเนินคดีนี้ เขาเคยไปทำงานที่กรุงเทพฯ อยู่ช่วงหนึ่ง แต่เมื่อต้องเดินทางกลับมาต่อสู้คดีบ่อยครั้ง ทำให้มีภาระค่าใช้จ่าย สุดท้าย เขาก็ตัดสินใจกลับมาอยู่ที่เชียงใหม่ ทั้งยังมีผลกระทบด้านจิตใจ เนื่องจากความกังวลต่อคดี

    (อ้างอิง: https://tlhr2014.com/archives/60872)

แหล่งที่มา : กรณีที่ศูนย์ทนายความฯ ติดตามสัมภาษณ์