สรุปความสำคัญ
อรรถพล บัวพัฒน์ หรือ “ครูใหญ่” นักกิจกรรม ถูกดำเนินคดีในข้อหา “หมิ่นประมาทกษัตริย์ฯ” จากกรณีการปราศรัยเกี่ยวกับการแก้ไข พ.ร.บ.สงฆ์ และการร่างรัฐธรรมนูญใหม่โดยประชาชน ในการชุมนุมทางการเมืองบริเวณแยกราชประสงค์ เมื่อวันที่ 25 ต.ค. 2563 โดยมี ปารีณา ไกรคุปต์ ซึ่งขณะนั้นเป็น สส. จังหวัดราชบุรี พรรคพลังประชารัฐ เป็นผู้ร้องทุกข์กล่าวโทษ
กรณีดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงปัญหาของประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 ที่มีโทษจำคุกสูงสุดถึง 15 ปี แต่กลับเปิดโอกาสให้บุคคลใดก็ได้ร้องทุกข์กล่าวโทษแม้ไม่ได้เป็นผู้เสียหาย ทำให้ข้อกล่าวหาดังกล่าวถูกใช้เป็นเครื่องมือในการกลั่นแกล้งบุคคลอื่น อีกทั้งยังสะท้อนให้เห็นถึงปัญหาการตีความขยายความออกไปอย่างกว้างขวาง ซึ่งขัดต่อหลักกฎหมายอาญา ทำให้กระทบต่อสิทธิเสรีภาพในการแสดงความเห็นของประชาชนอย่างมาก
กรณีดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงปัญหาของประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 ที่มีโทษจำคุกสูงสุดถึง 15 ปี แต่กลับเปิดโอกาสให้บุคคลใดก็ได้ร้องทุกข์กล่าวโทษแม้ไม่ได้เป็นผู้เสียหาย ทำให้ข้อกล่าวหาดังกล่าวถูกใช้เป็นเครื่องมือในการกลั่นแกล้งบุคคลอื่น อีกทั้งยังสะท้อนให้เห็นถึงปัญหาการตีความขยายความออกไปอย่างกว้างขวาง ซึ่งขัดต่อหลักกฎหมายอาญา ทำให้กระทบต่อสิทธิเสรีภาพในการแสดงความเห็นของประชาชนอย่างมาก
ข้อมูลการละเมิด
ครั้งที่ : 1
วันที่ : 25-01-2023
-
ผู้ถูกละเมิด
- อรรถพล บัวพัฒน์
-
ประเด็นการละเมิดสิทธิ
- เสรีภาพการแสดงออก
- สิทธิในกระบวนการยุติธรรม
-
รูปแบบการละเมิดสิทธิ
- การเรียกรายงานตัว / ปรับทัศนคติ
-
ผู้ละเมิด
- ตำรวจ
พฤติการณ์การละเมิด
25 ม.ค. 2566 เวลา 13.00 น. ที่ สน.ลุมพินี อรรถพล บัวพัฒน์ หรือ “ครูใหญ่” นักกิจกรรม และว่าที่ผู้สมัครรับเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดขอนแก่นในนามพรรคก้าวไกล ได้เดินทางเข้ารับทราบข้อกล่าวหาตามหมายเรียก ในคดี “หมิ่นประมาทกษัตริย์ฯ” ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112
ก่อนหน้านี้ อรรถพล ได้รับหมายเรียกของ สน.ลุมพินี ลงวันที่ 11 ม.ค. 2566 ให้ไปรับทราบข้อกล่าวหาคดีมาตรา 112 โดยมีชื่อผู้กล่าวหาคือ ปารีณา ไกรคุปต์ อดีต ส.ส. จังหวัดราชบุรี พรรคพลังประชารัฐ
พ.ต.ต.สุทวัฒน์ ศรีพรวรรณ์ สารวัตร (สอบสวน) สน.ลุมพินี แจ้งข้อกล่าวหา หมิ่นประมาท ดูหมิ่น หรือแสดงความอาฆาตมาดร้ายพระมหากษัตริย์ กับอรรถพล โดยระบุพฤติการณ์คดีว่า เมื่อวันที่ 22 พ.ย. 2563 เวลาประมาณ 01.00 น. ขณะที่ปารีณา ไกรคุปต์ ได้เปิดดูสื่อสังคมออนไลน์ พบการปราศรัยของอรรถพลในการชุมนุมทางการเมืองบริเวณแยกราชประสงค์ เมื่อวันที่ 15 พ.ย. 2563 เวลาประมาณ 16.00 – 20.23 น.
บันทึกข้อกล่าวหาได้ถอดเทปคำปราศรัยของอรรถพล โดยมีเนื้อหาเกี่ยวกับสถานการณ์ทางการเมืองในช่วงดังกล่าว โดยเฉพาะเรื่องข้อเรียกร้องในการแก้ไขรัฐธรรมนูญให้เป็นประชาธิปไตยและมีที่มาจากประชาชน พร้อมกับมีการกล่าวเปรียบเปรยถึงการ์ตูนญี่ปุ่นเรื่องวันพีซ (One Piece) ด้วย
ข้อกล่าวหาระบุว่า คำปราศรัยบางช่วงตอนมีการกล่าวคำว่า “รัฐประหาร” เทียบกับคำว่า “ราชประหาร” ซึ่งผู้กล่าวหาเห็นว่าเป็นการแสดงความอาฆาตมาดร้ายพระมหากษัตริย์ ปารีณาจึงได้มากล่าวโทษต่อพนักงานสอบสวน สภ.โพธาราม ให้ดำเนินคดีกับอรรถพล
อรรถพลได้ให้การปฏิเสธตลอดข้อกล่าวหา และจะให้การเพิ่มเติมเป็นหนังสือต่อไป หลังจากนั้นตำรวจไม่ได้มีการควบคุมตัวอรรถพลไว้แต่อย่างใด
ทั้งนี้ น่าสังเกตว่าก่อนหน้านี้อรรถพลได้ยื่นฟ้องคดีต่อปารีณาที่ศาลจังหวัดขอนแก่น ในข้อหาหมิ่นประมาทโดยการโฆษณา จากการโพสต์ข้อความในเฟซบุ๊กกล่าวหาว่าอรรถพลได้กล่าวปราศรัยในทำนองประกาศจะฆ่าพระมหากษัตริย์ ซึ่งเมื่อวันที่ 30 พ.ย. 2565 ที่ผ่านมา ศาลได้มีคำพิพากษาเห็นว่า ปารีณามีความผิด โดยลงโทษจำคุก 16 เดือน ปรับ 80,000 บาท ให้ชดใช้ค่าเสียหาย 100,000 บาท โดยโทษจำคุกให้รอลงอาญา 2 ปี พร้อมมีคำสั่งให้ลงประกาศขอโทษในหนังสือพิมพ์รายวัน 2 ฉบับเป็นเวลาติดต่อกัน 3 วัน
แต่หลังจากนั้นเพียงเดือนเศษ ตำรวจ สน.ลุมพินี กลับออกหมายเรียกอรรถพลจากการกล่าวหาของปารีณาในลักษณะเดียวกับที่ศาลจังหวัดขอนแก่นพิพากษาว่าเป็นความผิด ทั้งที่คดีระบุว่ามีการแจ้งความไว้ตั้งแต่ช่วงเดือนพฤศจิกายนปี 2563 และแจ้งความไว้ที่ สภ.โพธาราม จังหวัดราชบุรี
สำหรับอรรถพล ถูกกล่าวหาคดีมาตรา 112 คดีนี้เป็นคดีที่ 3 โดยก่อนหน้านี้ เขาถูกกล่าวหาในคดีร่วมปราศรัยในการชุมนุมหน้าสถานทูตเยอรมนี เมื่อวันที่ 26 ต.ค. 2563 และการปราศรัยในกิจกรรมหน้า สภ.ภูเขียว จ.ชัยภูมิ เรียกร้องให้ตำรวจขอโทษจากการคุกคามนักเรียน กรณีจัดค่าย “ราษฎรออนทัวร์” เมื่อวันที่ 1 ก.พ. 2564
(อ้างอิง: บันทึกแจ้งข้อกล่าวหา สน.ลุมพินี ลงวันที่ 25 ม.ค. 2566 และ https://tlhr2014.com/archives/52842)
ก่อนหน้านี้ อรรถพล ได้รับหมายเรียกของ สน.ลุมพินี ลงวันที่ 11 ม.ค. 2566 ให้ไปรับทราบข้อกล่าวหาคดีมาตรา 112 โดยมีชื่อผู้กล่าวหาคือ ปารีณา ไกรคุปต์ อดีต ส.ส. จังหวัดราชบุรี พรรคพลังประชารัฐ
พ.ต.ต.สุทวัฒน์ ศรีพรวรรณ์ สารวัตร (สอบสวน) สน.ลุมพินี แจ้งข้อกล่าวหา หมิ่นประมาท ดูหมิ่น หรือแสดงความอาฆาตมาดร้ายพระมหากษัตริย์ กับอรรถพล โดยระบุพฤติการณ์คดีว่า เมื่อวันที่ 22 พ.ย. 2563 เวลาประมาณ 01.00 น. ขณะที่ปารีณา ไกรคุปต์ ได้เปิดดูสื่อสังคมออนไลน์ พบการปราศรัยของอรรถพลในการชุมนุมทางการเมืองบริเวณแยกราชประสงค์ เมื่อวันที่ 15 พ.ย. 2563 เวลาประมาณ 16.00 – 20.23 น.
บันทึกข้อกล่าวหาได้ถอดเทปคำปราศรัยของอรรถพล โดยมีเนื้อหาเกี่ยวกับสถานการณ์ทางการเมืองในช่วงดังกล่าว โดยเฉพาะเรื่องข้อเรียกร้องในการแก้ไขรัฐธรรมนูญให้เป็นประชาธิปไตยและมีที่มาจากประชาชน พร้อมกับมีการกล่าวเปรียบเปรยถึงการ์ตูนญี่ปุ่นเรื่องวันพีซ (One Piece) ด้วย
ข้อกล่าวหาระบุว่า คำปราศรัยบางช่วงตอนมีการกล่าวคำว่า “รัฐประหาร” เทียบกับคำว่า “ราชประหาร” ซึ่งผู้กล่าวหาเห็นว่าเป็นการแสดงความอาฆาตมาดร้ายพระมหากษัตริย์ ปารีณาจึงได้มากล่าวโทษต่อพนักงานสอบสวน สภ.โพธาราม ให้ดำเนินคดีกับอรรถพล
อรรถพลได้ให้การปฏิเสธตลอดข้อกล่าวหา และจะให้การเพิ่มเติมเป็นหนังสือต่อไป หลังจากนั้นตำรวจไม่ได้มีการควบคุมตัวอรรถพลไว้แต่อย่างใด
ทั้งนี้ น่าสังเกตว่าก่อนหน้านี้อรรถพลได้ยื่นฟ้องคดีต่อปารีณาที่ศาลจังหวัดขอนแก่น ในข้อหาหมิ่นประมาทโดยการโฆษณา จากการโพสต์ข้อความในเฟซบุ๊กกล่าวหาว่าอรรถพลได้กล่าวปราศรัยในทำนองประกาศจะฆ่าพระมหากษัตริย์ ซึ่งเมื่อวันที่ 30 พ.ย. 2565 ที่ผ่านมา ศาลได้มีคำพิพากษาเห็นว่า ปารีณามีความผิด โดยลงโทษจำคุก 16 เดือน ปรับ 80,000 บาท ให้ชดใช้ค่าเสียหาย 100,000 บาท โดยโทษจำคุกให้รอลงอาญา 2 ปี พร้อมมีคำสั่งให้ลงประกาศขอโทษในหนังสือพิมพ์รายวัน 2 ฉบับเป็นเวลาติดต่อกัน 3 วัน
แต่หลังจากนั้นเพียงเดือนเศษ ตำรวจ สน.ลุมพินี กลับออกหมายเรียกอรรถพลจากการกล่าวหาของปารีณาในลักษณะเดียวกับที่ศาลจังหวัดขอนแก่นพิพากษาว่าเป็นความผิด ทั้งที่คดีระบุว่ามีการแจ้งความไว้ตั้งแต่ช่วงเดือนพฤศจิกายนปี 2563 และแจ้งความไว้ที่ สภ.โพธาราม จังหวัดราชบุรี
สำหรับอรรถพล ถูกกล่าวหาคดีมาตรา 112 คดีนี้เป็นคดีที่ 3 โดยก่อนหน้านี้ เขาถูกกล่าวหาในคดีร่วมปราศรัยในการชุมนุมหน้าสถานทูตเยอรมนี เมื่อวันที่ 26 ต.ค. 2563 และการปราศรัยในกิจกรรมหน้า สภ.ภูเขียว จ.ชัยภูมิ เรียกร้องให้ตำรวจขอโทษจากการคุกคามนักเรียน กรณีจัดค่าย “ราษฎรออนทัวร์” เมื่อวันที่ 1 ก.พ. 2564
(อ้างอิง: บันทึกแจ้งข้อกล่าวหา สน.ลุมพินี ลงวันที่ 25 ม.ค. 2566 และ https://tlhr2014.com/archives/52842)
List คดี
แหล่งที่มา : กรณีที่ศูนย์ทนายความฯ ติดตามสัมภาษณ์